تمرين ( الف ) 1 - فرّق بين التنافر فى الكلمة و فى الكلام و اذكر السبب . تنافر كلمه و كلام را از هم جدا ساز و انگيزهء تنافر را بگو . 2 - اذكر مثالا للتعقيد اللفظى و بيّن سبب هذا التعقيد ، ثم أزله . براى تعقيد لفظى مثالى بياور ، آنگاه عامل تعقيدش را بيان كن و سپس تعقيدش را بزدا . 3 - قد يلازم تنافر الحروف الغرابة و قد تنفرد الغرابة عن التنافر وضّح ذلك بامثلة مبتكرة . تنافر حروف ، گاهى همراه غرابت است و گاه جدا از آن ، اين سخن را با مثالهاى تازه توضيح بده . 4 - كل كلام بليغ يكون فصيحا و لا عكس . اشرح هذه العبارة و استشهد عليها بما يحضرك . عبارت « هرسخن بليغى فصيح است ولى همهء سخنهاى فصيح ، بليغ نيست » را شرح بده و به آنچه در خاطر دارى بر آن گواه بياور . تمرين ( ب ) ميّز الكلام الفصيح من غير الفصيح فى كلّ ما يأتى و بيّن السبب : سخن فصيح و غير فصيح را در آنچه مىآيد از هم جدا بساز و انگيزه‌اش را بيان كن : 1 - كلّما قربت النّفس من المال شبرا ، بعدت عن الفضيلة ميلا . هرچه آدمى يك وجب به دارايى نزديك مىشود يك « ميل » از فضيلت دور مىگردد . اين سخن ، كاملا فصيح است . 2 - شكت إمرأة صمعمعة الرأس « 1 » ، متعثكلة الشّعر ، دردبيسا حلّت بها . زنى كه سرى كوچك و موهايى خوشه خوشه داشت از پيرى و سستى كه دامنگيرش شده بود ، شكايت كرد . در اين عبارت ، واژه‌هاى « صمعمعة » ، « متعثكلة » و « دردبيس » همه غير فصيح است .

--> ( 1 ) . « الرأس الصمعمعه » : سر كوچك .